Ponadto przedsiębiorstwo zainteresowane głównie miernikiem rentowności może mniej liczyć się z ograniczeniami zbytu swych wyrobów niż przedsiębiorstwo zainteresowane sumą zysku, ponieważ gdy maleje wielkość sprzedaży, maleje wtedy zarówno licznik i mianownik miernika rentowności . Toteż ten miernik jest wrażliwszy na relacje cen poszczególnych wyrobów wytwarzanych przez przedsiębiorstwo . Można więc przypuszczać, że w przypadku złego układu cen, ich niekorzystny wpływ na asortyment produkcji będzie silniejszy, gdy podstawą głównego zainteresowania przedsiębiorstw jest rentowność, niż wtedy gdy jest nią suma zysku.
Omawiana propozycja reformy podatku obrotowego wiąże się ściśle z postulatem istotnego rozszerzenia samodzielności przedsiębiorstw wytwarzających artykuły konsumpcyjne w dziedzinie ich działalności bieżącej. Chodzi o rezygnację z zadań dyrektywnych (lub premiowych) w zakresie programu produkcji, a także o zniesienie limitowania zatrudnienia i zappatrzenia. Takie rozszerzenie samodzielności dopuszczalne jest jednak tylko o tyle, o ile można liczyć na to, że skłonność przedsiębiorstw do nadmiernego zatrudnienia i nadmiernego zapotrzebowania materiałów będzie skutecznie hamowana przez wzgląd na opłacalność finansową lub ograniczone możliwości zbytu wytwarzanych wyrobów. To zaś zależy od spełnienia poprzednio omówionych warunków dotyczących wzmocnienia zainteresowania wynikami finansowymi i uelastycznienia cen detalicznych, a także od udoskonalenia cen surowców i półfabrykatów (od sposobu realizacji obecnej reformy tych cen).
| |
|